Küba Anıları Popüler

Üç yıl önce bir grup arkadaşla Küba ziyaratimiz oldu. Sonda söyleyecegimi basta söyleyeyim, Küba deneyimi sahiplenilmesi gereken bir deneyimdir.

Üç yıl önce bir grup arkadaşla Küba ziyaratimiz oldu. Sonda söyleyecegimi basta söyleyeyim, Küba deneyimi sahiplenilmesi gereken bir deneyimdir. Eger Ufuk Uras, Galip Munzam'in söyledigi tarzda bir elestirisi-itirazi olmussa, en kibar haliyle söyleyeyim, "bok yemis"tir. Bu deneyimi sahiplenmek için de SIP-TKP çizgisiden ya da bu çizgiye yakin olmak gerekmiyor. Ama bu demek degil ki elestirilecek, rahatsizlik verici yönleri de bulunmuyor. Zaten deneyimin anlamida biraz bu sanirim. Isimiz geregi eski Sovyet Blogu ülkeleri ile iliskilerimiz olabiliyor. Bir kaç Azeri hariç su ana kadar geçmise az da olsun övgüler düzen kimseyi görmedim. Yoktur diyemem elbet ama bana denk gelmedi herhalde. Konustuklarim arasinda Rus, Polonya, Çek, Macar ve Bulgarlar vardi. Küba'daki durum biraz daha farkli... Öncelikle ilk göze çarpanlardan bahsedeyim. Özellikle turizm ile ilgilenen, pansiyoner, taksici, restaurant isletmecisi... gibi is kollarinda çalisanlarda , yani turistler ile birebir yüz yüze gelen kisilerde, hemen herkesden daha iyi kosullarda yasamalarina ragmen, sistem karsitligi-düsmanligi gözle görünür bir halde. Iste ben avukatim taksi söförlügü yapiyorum. Avukat olsam 25-30 dolar maas alacagim, tarzinda sikintilarini dile getiriyorlar. Ya da siz ne güzel dünyayi geziyorsunuz, biz gezemiyoruz gibi hayatttan ve sistemden farkli talepleri var. Benim ülkemde saglik, egitim, barinma ve is sorunlari ayyuka çikmis durumda falan gibi yumusatici ifadeleri kullanmanin da pek bir anlami yok. Vatandas, kapitalizm geldiginde, benim de rahat-refah yasama ihtimalim var, sosyalizmde bu ihtimal hiç yok. Küçük de olsa o ihtimal için ruhumu bile satarim havalari bu kesim içerisinde pek bir yaygin. Bir de geçmisde hali vakti yerinde olan kisilerin elinden varsa fazla evleri, bankadaki hesaplari, üretim araçlari alindigi ve sosyalizmin de saglik, egitim, barinma, is imkanlarinin ötesinde bir sey veremedigi için (diyebilirsiniz ki daha ne olsun, iste öyle degil durum), geçmisi hos yaad eden ve Fidel'den de nefret eden bir kesim var. Bunlarin toplum içindeki yüzdelerini veremem. Lakin %20-40 arasi oldugu yönünde tahminde bulunabilirim. Bu kesim bir çok hakkli elestirilerine ragmen bazen de kantarin topuzunu kaçirabiliryor. Mesela artik yedi yasina kadar ücretsiz süt alabiliyoruz. Eskiden bu sinir 11'di gibi algi sinirlarini zorlayan sikayetler de mevcut. Bazi küçük kasabalarda da bulundum. Motorsiklet kiralayip küçük köylerde bulunma va kalma firsatim oldu. Küba'da doguya dogru gidildikçe, Havana'dan uzaklastikça, sikayetlerin azaldigini ve daha doguya Sandiago de Cuba ya gidildiginde -ben buraya kadar gidemedim ama gidenler ile konustum- komünist devrimi sahiplenen insanlarin sayisinin daha fazla oldugu gözlemleniyor. Doguya gittikçe siyahi insanlarin sayinin arttigini da eklemek gerekiyor. Sosyalist iktidar en çok onlarin hayatlarinda birseyler degistirdigi ve devrimden önceki Fidel ve Che'nin bu bölgelerden baslayarak Havana'ya dogru yürüyüse geçtigi düsünülürse politik yapinin nedeni daha rahat anlasilmis olur sanirim Bati yakasinin durumu biraz da komik. Çatismalar doguda oluyor ve -biraz abartarak- sabah uyandiklarinda devrim oldugunu ögreniyorlar. Ekonomik yapilari geçmisde de parlak olmadigi için durumdan Havanalilar kadar sikayetçi degilller. Lakin USAmerika'da en çok kuzeni olan kesim bunlar oldugu için kendi kuzenlerin rehaf içinde yasiyor olmasi, bu vatandaslarin bir kisminda sistemle bir hosnutsuzluk halleri yaratiyor. Parantez açayim, Amerika'da yasayan Hispanikler içinde ABD ortalamasinda yasayan tek grup Kübalilar. Tamamen politik bir durum oldugunu söylememe gerek yok sanirim. Bölgelere ayirip aktarmaya çalistigim Küba analizinin yanlis anlasilmamasi için açiklama ihtiyaci duydum. Havana elden avuçtan çikmistir gibi bir sey söylemek istemiyorum. Agirlikli olarak turizm ile ilgilenen kesimde böyle bir çözünme var. Türkiye'den giderken Sanatçilar ve Yazarlar Senkikasinda çalisan bir kadinin adresi verilmisti. Onun entellektüel çevresi ile muhabbetlerimden anlayabildigim kadari ile sikintilar ve talepler olmakla beraber, Sosyalist devrimin onlara neler kattiginin farkidalar diyebilirim. Sokaklardan bahsedersek, sagliksiz insan görmedigim gibi özellikle Havanada insanlar gayet güzel de giyiniyor. Sicak ve sevimli insanlar. Gayet mutlu bir halleri var. Küba'da melezlestirme ulusal bir politika oldugu için okuyan çacuklarda melezler hayli çok ve sipalar hayli de sevimliler. Saglik ve egitim hizmetlerinin detayi ancak bir raki sofrasinda anlatilabilecek cinsten. Özellikle de saglik... Beynimi biraktim da geldim. Olacak sey degil. "Toplum Güvenligi" açisindan da rahatsiz eden bir sey görmedim. Ortalikta tahmin ettigimden çok daha az polis-güvenlik güçleri mevcut. Hatta diyebilirim ki Türkiyeden çok daha az polis görünüyor. Sokak ortasinda polis ile kavga eden Kübalilari da gördüm. Demokratik ülkemizde polise bagira bagira tartismak ne kadar mümkün bilemiyorum . Özet olarak söyleyecegim sey, mutlu insanlarin sayisi mutsuzlarda daha çok. Dünyanin tek sosyalist -K.Kore'yi saymiyorlar bu durumda- ülkesi olmanin sikintisini yasayan insanlar var. Milletin enaysi biz miyiz hesabina ! En yakin komsunun ABD olmasi ve bu komsuda hemen herkesin bir kuzeninin ve bunlarin rahat yasamasi; Küba'nin denizasiri bir ülke olmasi sebebi ile gelen turuistlerinde hali vaktinin yerinde olmasi, bazi Kübalilarda, dünya yasiyor  fikriyatini gelistirmis. Lakin bu kesimi dengeleyen akli selimi de görmek mümkün. Fidel söyle yapsa daha iyi olur, böyle yapsa çözüme yaklasir, küstahligini yapacak degilim. Gidereken Fidel ölmeden Küba'yi göreyim diye gittim. Dönerken Fidel'den sonra da Sosyalist Küba var nidalari ile geridöndüm. Anlatilacak seyler ziyadesi ile çok. Fakat yasadigim en komik anlar, dödügümde Fidel'i gördün mü ya da Fidel ile konusabildin mi ? tarzinda hem komik hem de sempatik sorular oldu. Umarim çocuklarimiz da birgün, Kubalı kardeşleri gibi mutlu bir sekilde, Che Amcalarinin resimi altinda Fen Bilgisi dersini dinlerler..