Dost acı söyler demişler, ben de biraz acı yazacağım. Bazı öyküleri katmıyorum ama genelde, siteye gönderilen öykülerin vasatı bile zor bulduklarını düşünüyorum. Bunun en önemli nedeni ise konu, ilham vesaire değil, o öyküye katılan emek miktarında. Bir öykü, hadi daha da genelleyelim, bir yazının okunabilir olması için en azından noktalama işaretlerinin doğru kullanılması ve cümlelerin dilbilgisi kurallarına uygun olması gerekir. Bazı öykülerde bu asgari şartlar bile yok. Bunlara bile uymayan öykülerin, benim epey değerli bulduğum ön sayfada yayınlanması açıkçası beni rahatsız ediyor. Kendi adıma, öykücülük (ve daha ileride edebiyat) denilince, internet'te bakılan birkaç yerden birisi olmasını arzuladığım HayalET, bu amacına böyle giderse ulaşamayacaktır.

"Aklıma ilginç bir şey geldi. Birkaç saat de zamanım var. Oturayım da bir öykü döktüreyim." düşüncesi ile bir adım ilerleyemeyiz. Geçenlerde, Füruzan'ın yirmi yıllık öykücülük yaşamına sığdırdığı öykü sayısını okudum. Kaç dersiniz? Sadece elli. Ahmed Arif gibi tepeden tırnağa şair birinin ömrü hayatı boyunca yazdıkları, incecik bir şiir kitabı yapıyor sadece. Nazım Hikmet'in "Bugün Pazar" adlı şiirinin yazılma hikayesini geçenlerde Ataol Behramoğlu yazdı. İlk yazdığının üzerinde birkaç ay boyunca değişiklikler yapmış şair.

Demek istediğim, "az yazalım" değil, çalakalem yazmayalım. Elli saatte yazılan bir öykü, beş saatte yazılan bir öyküden on kat iyi olacaktır.

"Yahu biz amatörüz. Bunu zevk için yapıyoruz. Farklı tatlar deniyoruz" diyenler varsa, kendi adıma, onlara ayrı dünyaların insanları olduğumuzu söylemeliyim. Google'a "öykü yaz" derseniz, karşınıza onlarca site çıkar. Oralarda yayınlandığı anda unutulmaya başlanan yüzlerce öykü bulunabilir. Bizim amacımız bu ise mesele yok, ama birbirimizi geliştirmek ve daha da iddialı konuşayım bir okul olmak ise, bu yaklaşım bize uymaz.

Sevgili Erkan,

Söylediklerine prensip olarak sonuna kadar katılıyorum. Ancak bence herşeyin bir zamanı var.

Ban öyle geliyor ki, dediğin gibi bir seçiciliği hemen uygulamaya kalkarsak söylediğin gibi bir "okul" olunması en baştan dışlanmış olacaktır. Okul olmak da uzun bir süreçtir bence.

Şu anda HayalET'in birinci önceliği bence kendini tanıtması, mümkün olduğu kadar çok insanın varlığından haberdar olmasıdır. Site ülkenin kültür/sanat, politika, felsefe ortamında kendince söz söyleyen bir yapı haline geldiğinde, az çok belli bir kabul gördüğünde kendi özgün tarzı da oluşacaktır..

Maalesef önümüzde çok büyük bir handikap var; aktif olarak düzenli yazan pekaz arkadaş var. Sitedeki faaliyetin ezici bir oranını ise öykü bölümüne ait. Öyküler yayınlanmasın, önsayfa haftalarca herhangi yeni bir yazı olmadan kalır. Ama ileride daha çok yazan arkadaşlar aramıza katılır, önsayfa bizim istediğimizden de fazla aktif hale gelir ha o zaman belli bir niteliği tutturan öyküler önsayfada bir ödül olarak yerini alır..

Bir de "öykücülük (ve daha ileride edebiyat) denilince, internet'te bakılan birkaç yerden birisi olmasını arzuladığım HayalET" demişsin. Yine prensip olarak katılıyorum. Ancak ben kendi adıma HayalET "yalnızca" bir edebiyat sitesi olmasını da istemem. Yalnızca edebiyat alanında değil, HayalET'in hayata yönelik bütünsel bir duruşunun olmasını yeğlerim.

Son olarak da şunu belirtmek isterim; HayalET bence elitizmi, yazar/okur hiyerarşisini, yüksek sanat despotluğunu, ben bilirimciliği falan dışlamalıdır. Ancak bu elbette kaliteden ödün vermek anlamına da gelmemelidir. Kendimiz piyasadaki niteliksiz "edebi" ürünlere eleştiri getirirken, kendi sitemizde yeralan öykülerin niteliksiz olması bir çelişki olacaktır. Ben henüz istenilen seviyede takip edilmeyen, aktif yazar kadrosunun çok az olduğu şu aşamada nitelik kaygısını eleştiri yazarak gösterelim derim..Şu aşamada "HayalET eleştirmenlerine öykü beğendirmek çok zor gibi" bir izlenim yaratmaya çalışmak, "HayalET sitesinde ancak çok kaliteli öyküler yayınlanır" türü bir izlenim oluşturmaktan bana daha gerçekçi görünüyor. Yani ne kadar kötü olursa olsun bu sitede öyküm yayınlanır ama karşılığında çok düşük puanlar alırım beklentisi daha sağlıklı olur. Eleştiri yazmak çok önemli bu açıdan..

Sonra başka bi açıdan gerçekçi olmak gerekirse, senin beklediğin türden kaliteli öyküler yazan arkadaşlar zaten bizim siteye göndermez..Gider kitap çıkarır..

Bence biraz sabırlı olalım..Yavaş yavaş site kendi tarzını, beğenisini vs zaman içinde oluşturacaktır..Tabii öncesinde biz pes etmez ve dağılmazsak..

Erkan,

Tüm söylediklerin iyi değerlendirilmesi ve yazarken hiç akıldan çıkartılmaması gereken uyarılar ve öneriler. Ben de hepsine katılıyorum. Ancak ben burada öykü okumaya başladıktan sonra farkına vardığım bir noktayı senin söylediklerine eklemek istiyorum izninle. Öykü yarışmasından bu yana burada öykülerini yayınlayan arkadaşlarda ben oldukça gelişme gördüm. Bu, her öyküye yansımak zorunda değil. Ama genel çizgide bir ilerlemenin farkındayım. Geçen hafta üzerinde konuştuğumuz kriterler de bu yönde bir adım değil miydi? Bence yazma yetisi süreç içerisinde gelişebilir ancak. Aynı şeyi eleştiriler için de söylemeliyim. Uzağa gitmeye gerek yok. Kendimden örnek verebilirim. Ben burada yazana kadar hiçbir öyküyü eleştirmemiştim. Bir yazıyı okuduktan sonra hakkında düşünmek farklı bir şey, yazmak farklı. Şimdiye kadar hep çok iyileri okuduğumdan amatörce yazılmış hiçbir metni okumaya dayanamazdım. Oysa o öykülerdeki eksikleri görmek, ustalarınkiyle karşılaştırmak beni de geliştirdi. Yazma eğitimi almadığım için o kriterlerin hiçbirisini Çehov okurken düşünemezdim, inan ki.

Sırf bu nedenle bile Hayalet'in çok önemli olduğunu düşünüyorum. İnternetle aram çok iyi değil. Ama yazılanları bu kadar ciddiyetle ve yapıcı bir biçimde eleştiren, yazar ve okur etkileşimini sağlamayı amaçlayan pek az sayıda site bulunur. Profesyonel edebiyat sitelerindeyse zaten böyle bir etkileşimi sağlama anlayışı ve olanağı yok.

Önder,
"HayalET sadece edebiyat sitesi olsun" gibi bir sözüm olmadığını belirterek başlayayım. Bir diğer yanlış anlama da "ön sayfaya koyacağımız öyküleri eleyelim"dir. Böyle bir şey de yazmadım.
Beklentim, bu sayfalarda bir Çehov veya Sait Faik öyküsü okumak değil ama akla gelenin de ön sayfaya çıkması beni rahatsız ediyor. Yazımın amaçlarından biri de, ön sayfaya öykülerini koyan arkadaşların, "yahu bu yazdığım şey, yayınlamaya değer mi?" sorusunu sorduktan sonra yayınlama işine girişmelerini sağlamaktı. İlk değerlendirmeyi öykücünün kendisinin yapması gerekmez mi? Ama bu değerlendirme yapılmıyor. Bolca dilbilgisi hatası olan, noktalama işaretlerinin es geçildiği bir öykünün ön sayfada çıkmasının yazarı dahil kime ne yararı olacak?
Aslında söylediklerimin özeti, öykülerin daha fazla emek içermesi gerektiğiydi. Bunda itiraz edilecek bir şey bulunması ilginç.

Buna da katılmıyorum. Neden HayalET'te yazılan öyküler sonra kitap olmasın? Çıtayı düşük tutmanın ne faydası var, anlamadım.

Herneyse. Benim kafamdakiler, öykü bölümünde ortaya konandan çok farklı. Sonuç, benim problemimin çözümünün burada olmadığıdır. Herkese kolay gelsin.

Yazma sürecinin henüz başlarında biri olarak bu tartışmaya ben de ortak olmak istedim. Öncelikle çok samimi bir şekilde şunu belirteyim ki HayalET benim için bir dönüm noktası niteliğiğ taşıyor. Yazılarıma yön vermem, yazmayı alışkanlık haline getirmem ve kendimi geliştirme fırsatı yakalamamda bu sitenin değerli üyelerinin ilgileri ve yorumları tartışılmaz boyutta. İlk öykümü bu sitede yayınladım ve eleştirileri almazsam belki de son öyküm olacaktı. Bence HayalET.net bu özelliği bakımından büyük önem taşıyor. Herhangi bir yerde birkaç satır yazmaya benzemiyor burda yazmak.

Söylediklerinizin çoğunun HayalET.net'i önemseyişinden kaynaklandığını düşünüyorum. Ancak söylediklerinizi üniversiteden yeni mezun olan bir öğrencinin yaptığı iş başvurularının "tecrübesiz" olması dolayısıyla reddedilmesi durumuna benzettim. Çalışmasına müsaade edilmezse nasıl deneyim sahibi olabilir? Umarım dediğiniz gibi nitelikli yazarlar da burada yazar ve eleştirileriyle bizlere yardımcı olma hassasiyetini gösterirler.

Bir öğretmenin meslek hayatında binlerce öğrencisi olur ama bunlardan yalnızca belirli bir kısmı iyi yerlere gelmiştir. HayalET'in şu an ki durumundan yola çıkarak baktığımızda da buradan çıkabilecek birkaç sağlam kalemin dahi gurur verici olacağını düşünüyorum.

Ben gerçekten ne olduğunu anlayamadım. Kim, neye ve ne için tepki gösteriyor, hiç ama hiç anlamadım. Kedim hakkında geçenlerde yazdıklarımı okuduktan sonra resmini görmek ve üzerine öykü yazmak istediğini belirten Büşra'nın bugün sitede gördüğüm öyküsüne tam yorum yazıyordum ki, baktım öykü yok olmuş...Bugün biraz rahatsız olduğumdan, acaba yanılıyor muyum, mailimde gördüm de sitede görmedim mi diye düşündüm fakat sanmıyorum. Fazla yorum yapamayacağım anlam veremediğimden ama biraz fazla alınganlık yapılıyor gibime geldi. Bir düşünelim derim...

Alınganlık kesinlikle yapmıyorum Fetekos, eletirileri gerçekten seviyorum. Erkan Bey'in söylediklerinin bir kısmına katılıp bir kısmına katılmadığımdan öyküyü ana sayfadan kaldırdım yalnızca. Hala sitede duruyor. Öykülerin ana sayfada yer almaması gerektiği fikrine hak verdim. Bunu da ana sayfada öykülerin listelendiği bir bölüm olduğundan dolayı yaptım. Hiçbir alınganlıki kırgınlık söz konusu değil. Zaten Küçük'ün resmini ön sayfadan kaldırıp kaldırmama konusunda ikilemde kalmıştım. Herhangi bir yanlış anlaşılmaya sebep olmak istemezdim. Kusura bakman lütfen...

Tamam Büşra, öyküyü gördüm şimdi. Gerçekten üzülmüştüm.

Umarım Erkan'ı da yanlış anlamışımdır...

Erkan,

Öncelikle gereksiz yere alınganlık gösterdiğini söylemek zorundayım. Bir defa "birlikte" birşeyler yapmanın en temel çağrışımını gözardı ediyorsun,"benim problemimin çözümünün burada olmadığıdır" diye rest çekerken. Herkes tam tamına hiç taviz vermeden "kendi çözümüni" görmek isterse herhangi bir birliktelik ya da senin tabirinle "okul" nasıl olacak?

Her bireyin farklı çözümleri, önerileri biribiryle çatışır, etkileşir ve sonuçta bu etkileşimden doğan ortak tarz oluşur. Benim bundan fazla dile getirdiğim birşey de yoktur.

Bunun haricinde, ben kendi adıma ön sayfada neyin yayınlanmaya değer, neyin değmez olduğuna karar verme yetkinliğini ve yetkesini kendimde görmüyorum. Senin de dediğin gibi "yahu bu yazdığım şey, yayınlamaya değer mi?" diye sorması gereken yazarın kendisidir. Mevcut durumda olan da budur. Yok bunu aşmalıyız demenin ne büyük çağrışımları olduğunu hesaba katıyor musun? Bir kere öyküleri değerlendirebilecek yetkinliğe sahip profesyonel bir yazı kurulunu gerektirir. Belki farketmedin ama bu sitede böyle bir yetkinliğe sahip, yani asli işi yazarlık ya da eleştirmenlik olan insanlar yok. Mühendis, banka memuru, avukat vs olan insanlarız.

Artı, siteye böyle profesyonel bir anlamda vakit ayıran arkadaşlar da yok aramızda. Senin bahsettiğin şey, full-time siteye zaman ayıran bir yazar kadrosunu gerektirir. Oysa bu site emekleme aşamasına bile geçmedi. Bu durumda yazarların kendi karar ve beğeni gücüne givenmekten başka çare var mı?

Gelelim çıtayı düşük tutma meselesine..Ben herhangi bir yerde çıtayı düşük tutalım demedim..Hatta Didem'in "Yeni Bir Tedavi Yöntemi" adlı öyküsüne yazdığım yorumda, senin kalite konusundaki kaygına sonuna kadar katıldığımı belirttim. Ben sadece çıtanın yükselmesinin zaman içinde kendiliğinden yavaş yavaş olacağını belirtmek istedim. Ha iyi bir sermayen vardır, profesyonel eleştirmenleri maaşla çalıştırabiliyorsundur, öykülere ciddi para ödülleri veriyorsundur yani kısacası site türkiye edebiyat camiasında kabul gören bir otorite haline gelmişdir, o zaman çıtayı istediğin anda hemen yüksek tutarsın. Ben bu anlamda senin beklediğin türden kaliteli öyküler gelmez dedim..E-Hayaleti kim biliyor, nerde esamesi okunuyor ki, üzerinde günlerce, aylarca çalışılmış bir öyküsünü insan bu siteye koysun..Bir kere herşeyden önce öyküsünün heba olacağını düşünür..Kurumsallaşmamış bir siteye öyküsünü ekleyerek başkalarının çalmasına olanak verdiğini düşünür..Ama site kurumsal bir yapıya kavuşur, insanlar buranın herkesin bildiği, saygı duyulan bir site olduğuna inanır o zaman çok kaliteli öyküler de gelir..Çünkü yazısının güvende olduğunu düşünür..

Sen olsan üzerinde onca emek verdiğin bir öykünü, bir Google araması sonucu karşına çıkan ilk edebiyat sitesine ekler misin? HayalEt'in durumu böyle bir siteden farklı değil ki..

Son olarak, sen bu site sadece edebiyat sitesi olsun diyorsun demedim..Aklımdan böyle birşey kesinlikle geçmedi çünkü bu konuyu seninle özelde de konuştuk..

Benim derdim, hayalet'teki edebiyat bölümünün başka pekçok alan ile birlikte bir bağlam içine oturduğuna vurgu yapmaktı..Yani açık konuşmak gerekirse, bu sitede kötü öykülerin bile yayınlanmasının bir işlevi olduğuna vurgu yapmaktı..Yani bir arkadaş, sadece öykü yazmak ile ilgilenen bir arkadaş bu siteye gelir, normal koşullarda haberdar olması mümkün olmayan politik meselelerden de haberdar olur. Gözucuyla da olsa, ha bak böyle bir mesele de varmış der.

Bu açıdan, sadece edebiyata odaklanmış bir siteden daha toleranslı olabilir HayalEt dedim. Ama bu kaliteden ödün vereceğiz anlamına gelmez..

Bak bu açıdan Büşra'nın son derece önemli ve samimi itirafına dikkatini çekerim:



İşte kendi açıma en önemli olan şey budur..Bu çok güzel birşey..Bu site bunu başardıysa demek ki iyi yoldayız..Ama Büşra'nın ilk öyküleri belki çok kötüydü..Ama siteden aldığı eleştiriler sayesinde belki daha iyi yazmak için kendini zorluyor..Belki sonuçta gerçekten de çok iyi yazacak..

Son olarak ön sayfa meslesinde senden farklı düşünmediğimi belirteyim..Bu konuda özelden yazıştığımız Emrah, Ali Osman, Murat şahidimdir. Herkesin, son öyküleri listeleyen bir modül olmasına rağmen öykülerini ön sayfaya koymasından ben de şikayet ettim..Hatta yazarlar ısrarla ön sayfaya koyduğunda admin arkadaşlardan biri de ısrarla ön sayfadan kaldırıyordu. Ama sonra pes edildi galiba..Sonra kendi adıma baktım madem genelde ön sayfaya konuyor öyküler, bu sefer ön sayfaya konulmayanları da ben kendim ön sayfaya aldım..Zira bazen haftalarca ön sayfada yeni bir yazı olmuyordu..Bu da siteye ilk kez gelenler açısından hoş bir izlenim değil..İnsanlar bu site demek ki ölü bir site güncellenmiyor diye düşünebilirdi..Hiç olmazsa öyküleri koyalım, sitede bir hareket görünsün dedik..

Tekrar: senin getirdiğin önerileri dışlıyor, ve katılmıyoruz demiyoruz..Mesaja başlarken ilk cümlede ilkesel olarak söylediklerine yüzde yüz katılıyoruz dedik..Ama sana istediğimiz ideal seviyede olmadığımız anlatmaya çalıştık..Herşey istediğimiz gibi olmuyor..Birşeyi yapıyorsun başka bir sakınca çıkıyor..El yordamıyla ilerliyoruz..Bütün söylediğimiz biraz sabırlı ol..Siteyi sahiplenen daha çok insan olsun, site daha çok tanınır hale gelsin, beklediklerin de olacaktır yavaş yavaş..

Erkan,
Çok önemli konulara temas etmişsin. Açıkçası siteden ayrılmanı istemem ben; bu, büyük bir kayıp olacaktır. Kafandakileri birlikte gerçekleştirebileceğimizi düşünüyorum.

Ön sayfada öykü bulunması beni rahatsız etmiyor. Nitelikli öyküler de geliyor zaman zaman, daha da gelecek bence.